ANA STATÜ  

Genel Hükümler


Amaç ve Kapsam

Madde 1- (Değişik: 4/4/1990 tarih ve 90/T-19 sayılı YPK Kararı ile.) Bu Ana Statünün amacı; 8/6/1984 tarih ve 233 sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkında Kanun Hükmünde Kararname hükümlerine tabi olarak ve söz konusu Kanun Hükmünde Kararname çerçevesinde faaliyette bulunmak üzere, Toprak Mahsulleri Ofisi (TMO) A.Ş. adı altında teşkil olunan İktisadi Devlet Teşekkülü'nün hukuki bünye, amaç ve faaliyet konuları, organları ve teşkilat yapısı, müessese, bağlı ortaklık ve iştirakleri ile bunlar arasındaki ilişkileri ve ilgili diğer hususları düzenlemektir.

Tanımlar ve Kısaltmalar

Madde 2- Bu Ana Statü'de geçen deyimler ve kısaltmalar aşağıda tanımlanmıştır.

1-KHK ; 8/6/1984 gün ve 233 Sayılı Kamu İktisadi Teşebbüsleri Hakkındaki Kanun Hükmünde Kararname yerine kullanılmıştır.

2-Kamu İktisadi Teşebbüsü "Teşebbüs" ; İktisadi Devlet Teşekkülü ile Kamu İktisadi Kuruluşunun ortak adıdır.

3-İktisadi Devlet Teşekkülü "Teşekkül" ; sermayesinin tamamı devlete ait, iktisadi alanda ticari esaslara göre faaliyet göstermek üzere kurulan kamu iktisadi teşebbüsüdür.

4-Kamu İktisadi Kuruluşu "Kuruluş" ; sermayesinin tamamı Devlete ait olan ve tekel niteliğindeki mallar ile temel mal ve hizmet üretmek ve pazarlamak üzere kurulan, kamu hizmeti niteliği ağır basan kamu iktisadi teşebbüsüdür.

5-Müessese ; sermayesinin tamamı bir iktisadi devlet teşekkülüne veya kamu iktisadi kuruluşuna ait olup, ona bağlı işletme ve işletmeler topluluğudur.

6-Bağlı Ortaklık ; sermayesinin yüzde ellisinden fazlası iktisadi devlet teşekkülüne veya kamu iktisadi kuruluşuna ait olan işletme veya işletmeler topluluğundan oluşan anonim şirketlerdir.

7-İştirak ; iktisadi devlet teşekküllerinin veya kamu iktisadi kuruluşlarının veya bağlı ortaklıklarının sermayelerinin en az yüzde on beşine, en çok yüzde ellisine sahip bulundukları anonim şirketlerdir.

8-İşletme ; müesseselerin ve bağlı ortaklıkların mal ve hizmet üreten fabrika ve diğer birimleridir.

9- Koordinasyon Kurulu ; Ekonomik İşler Yüksek Koordinasyon Kurulu'dur.

10-Kamu Ortaklığı Kurulu ; 2983 sayılı Tasarrufların Teşviki ve Kamu Yatırımlarının Hızlandırılması Hakkında Kanunda belirtilen Toplu Konut ve Kamu Ortaklığı Kuruludur.

Hukuki Bünye

Madde 3-

1-Bu Ana Statü ile teşkil olunan T.M.O. Tüzel Kişiliğe sahip, faaliyetlerinde özerk ve sorumluluğu sermayesiyle sınırlı bir İktisadi Devlet Teşekkül'üdür

2-Teşekkül, KHK ve bu Ana Statü Hükümleri saklı kalmak üzere özel hukuk hükümlerine tabidir.

3-Teşekkül Genel Muhasebe Kanunu ile Devlet İhale Kanunu Hükümlerine ve Sayıştayın denetimine tabi değildir. (19/12/2010 tarihli ve 27790 sayılı Resmi Gazetede yayınlanan 6085 sayılı Sayıştay Kanunu uyarınca KİT'ler Sayıştay denetimi kapsamına alınmıştır.)

4-Teşekkül'ün merkezi Ankara'dadır. Teşekkül'ün merkezi Koordinasyon Kurulu Kararı ile değiştirilebilir.

5-Teşekkül'ün sermayesi 50 (Elli) milyar Türk lirası olup, tamamı Devlete aittir. Teşekkülün sermayesi ilgili Bakanlığın teklifi üzerine Koordinasyon Kurulu kararı ile değiştirilir.

6-(Değişik: 17/8/2006 tarih, 2006/T-27 sayılı YPK Kararı ile. 19/8/2006 tarih, 26264 sayılı Resmî Gazete.)Teşekkül'ün ilgili olduğu Bakanlık Tarım ve Köyişleri Bakanlığıdır.

Teşekkülün ilgili olduğu Bakanlık, Başbakanlığın teklifi ve Cumhurbaşkanlığı'nın onayı ile değiştirilebilir.

Teşekkülün Amaç ve Faaliyet Konuları

Madde 4- (Değişik:14/4/1986 tarih, 86/9 sayılı EİYKK Kararı ile.), (Değişik: 17/8/2006 tarih, 2006/T-27 sayılı YPK Kararı ile. 19/8/2006 tarih, 26264 sayılı Resmî Gazete.) Yurtta hububat fiyatlarının üreticiler yönünden normalin altına düşmesini ve tüketici halk aleyhine anormal derecede yükselmesini önlemek, bu ürünlerin piyasasını düzenleyici tedbirler almak ve gerektiğinde Bakanlar Kurulu Kararı ile hububat dışındaki diğer tarım ürünleri ile ilgili verilecek görevi yürütmek, afyon ve uyuşturucu maddelere konulan devlet tekelini işletmek amacı ile teşkil edilen Toprak Mahsulleri Ofisinin faaliyet konuları aşağıda gösterilmiştir.

1- Bu maddede belirtilen ürünlerin, her yıl cins, nev'i ve mahallerine göre tesbit olunacak fiatlarla, alım ve satışını yapmak ve gerekli stok tesisi ve muhafaza etmek suretiyle, bu ürünler piyasalarında istikrar sağlamak,

2- Lüzum görülen hallerde, faaliyet konularına giren ürünleri ve mamullerini dış piyasalardan satın almak,

3- Yurt içinden satın aldığı ürünlerin ve bunların mamullerinin dış piyasalarda sürümünü sağlamak için her türlü işlemleri yapmak ve gerekirse bunları yurt dışına satmak,

4- (Değişik: 17/8/2006 tarih, 2006/T-27 sayılı YPK Kararı ile. 19/8/2006 tarih, 26264 sayılı Resmî Gazete.) Buğdayı mahdut nevilere irca etmek ve ticari maksatlara göre standart tiplere varabilmek amacıyla yetiştirilen buğdayları Tarım ve Köyişleri Bakanlığının talebi ve teklifi ve Bakanlar Kurulunun Kararı dahilinde fiyat farkı ile satın almak,

5- Faaliyet konusuna giren ürünlerin muhafaza, kurutma, temizleme, ilaçlama ve ayırma işleri ve bu mallar üzerine gerektiğinde varand muameleleri yapabilmek üzere inşa edilmiş veya yeniden inşa ve iktisap edilecek olan silo ve müştemilatı ile ambarları işletmek,

6- (Değişik: 17/8/2006 tarih, 2006/T-27 sayılı YPK Kararı ile. 19/8/2006 tarih, 26264 sayılı Resmî Gazete.) Faaliyet konuları ile ilgili her türlü iş ve işlemleri yapmak veya yaptırmak,

7- Gerektiğinde, faaliyet konularına giren ürünleri, mamulleri ve tohumluğu muhafaza eden ve işleyen tesisler kurmak, satınalmak ve işletmek, bu mamullerin alım, muhafaza ve satışını yapmak,

8- Kurulan tesislerin bakım ve onarımı için gerekli olan yedek parça araç ve makinaları bulundurmak, gerekirse bu amaçla atelyeler kurmak ve imalat yapmak veya bunlar için gerekli makine ve donatımın yurt içinden veya yurt dışından alımını yapmak,

9- Kurulan tesisler ile, mevcut malzeme, makine ve cihazların artık kapasitelerin değerlendirmek,

10- Faaliyet konuları ile ilgili olmak üzere, yurt içinde ve yurt dışında her türlü alım, satım, nakliyat, imalat, depolama ve muhafaza işleri için şirket ve kooperatifler kurmak veya bu amaçla kurulan ortaklıklara katılmak,

11- Dünya hububat üretim hareketlerini ve fiyatlarını izlemek, değerlendirmek, faaliyet konuları ile ilgili her türlü yayınları yapmak,

12- Faaliyet konuları ile ilgili olmak üzere yurt içi ve dışında teşkilat ve tesisler kurmak, işletmek, satınalmak, satmak, kiraya vermek veya kiralamak, bunlarla ilgili taahhüt ve müşavirlik hizmetlerini yapmak,

13- (Değişik: 2/12/1985 tarih, 85/30 sayılı EİYKK Kararı ile ilave bent. 1/2/1986 tarih, 19006 sayılı Resmî Gazete.) İstihdamı geliştirme çalışmaları kapsamında düzenlenen beceri kazandırma programlarının uygulanmasını sağlamak,

14- (Değişik: 2/12/1985 tarih, 85/30 sayılı EİYKK Kararı ile ilave bent. 1/2/1986 tarih, 19006 sayılı Resmî Gazete.) Kurulmuş ve kurulacak küçük ve orta büyüklükteki özel kuruluşlara idari ve teknik alanlarda rehberlik yapmak,

15- (Değişik: 14/4/1986 tarih, 86/9 sayılı EİYKK Kararı ile ilave bent.) Her yıl Bakanlar Kurulunca kararlaştırılan yerlerde, haşhaş ekimi yapacak olanlara izin belgesi vermek, memleketteki haşhaş ekimi, afyon ve kapsül üretimini kontrol etmek ve Bakanlar Kurulunun tespit edeceği fiyattan bu ürünleri satın almak,

16- (Değişik: 14/4/1986 tarih, 86/9 sayılı EİYKK Kararı ile ilave bent.) Haşhaş kapsülü, afyon ve tıbbi bitkilerden alkaloidler ve uyuşturucu maddeler ile türevlerini imal edecek fabrikalar ve bunlarla ilgili entegre tesisler kurmak ve kurulmuş olan fabrikaları işletmek,

17- (Değişik: 14/4/1986 tarih, 86/9 sayılı EİYKK Kararı ile ilave bent.) Uyuşturucu maddelerin yurt içi ve yurt dışı pazarlamasını yapmak, bilimsel ve tıbbi amaçlı uyuşturucuları ithal etmek,

18- (Değişik: 14/4/1986 tarih, 86/9 sayılı EİYKK Kararı ile ilave bent.) Haşhaş türlerinin, tohum, afyon ve kapsülün ihtiva ettiği morfin ve alkaloidler yönünden ıslahı için araştırmalar yapmak ve araştırma izni verilen diğer kuruluşların bu konuda yapacakları çalışmalara katılmak,

19- (Değişik: 17/8/2006 tarih, 2006/T-27 sayılı YPK Kararı ile ilave bent. 19/8/2006 tarih, 26264 sayılı Resmî Gazete.) Görev alanındaki ürünlerin piyasasını düzenlemek için, ürünlerin kapalı depolarda muhafazasını sağlamak amacıyla diğer kişi ve kuruluşlar tarafından inşa edilmiş ve/veya inşa edilecek depoları uzun sürelerle kiralamak; bu amaçla yapılacak depolara kiralama garantisi vermek.

Teşekkül, bu amaç ve faaliyetlerini doğrudan doğruya ve müesseseye bağlı ortaklık, iştirak ve diğer birimleri eli ile yerine getirir. Teşekkülün amaç ve faaliyet konuları Koordinasyon Kurulu kararı ile değiştirilebilir.

İKİNCİ KISIM

Teşekkül


Teşekkül'ün Organları

Madde 5- Teşekkül'ün Organları ; Yönetim Kurulu ve Genel Müdürlüktür.

Teşekkül Yönetim Kurulu

Madde 6-

1- Teşekkül Yönetim Kurulunun teşkili, görev ve yetkileri ile Yönetim Kurulu üyelerinin atanmaları, nitelik ve şartları, görev süreleri, görevden alınmaları hakkında ve ilgili diğer hususlarda KHK hükümleri uygulanır.

2- Yönetim Kurulu Teşekkül'ün amaç ve faaliyetlerini gerçekleştirme ve yönetimi ile ilgili gerekli her türlü kararları alır.

3- Genel Müdürün bulunmadığı hallerde, Genel Müdürün Yönetim Kurulu üyeleri arasından görevlendireceği Genel Müdür vekili Yönetim Kuruluna Başkanlık yapar.

4- Kamu görevi sıfatı uhdesinde kalmak üzere, Teşekkül Yönetim Kurulu Üyeliğine atananlar, başka bir teşebbüs, bağlı ortaklık veya iştirakte Yönetim ve Denetim Kurulu Üyesi olarak görev alamazlar.

Teşekkül Yönetim Kurulunun Toplanması

Madde 7-

1- Yönetim Kurulu Genel Müdür tarafından toplantıya çağrılır. Toplantı günü ile saatini de gösteren gündem Yönetim Kurulu Başkanı tarafından tespit edilerek en az yirmi dört saat önce üyelere dağıtılır. Yönetim Kurulu kararıyla gündemde değişiklik yapılabilir.

Yönetim Kurulu Üyeleri Kurul kararı alınmasına gerek görülen konuların görüşülmesi ve karara bağlanmasıyla ilgili olarak önerge verebilirler. Yönetim Kurulunca uygun görülmesi halinde bu önerge en geç ilk Yönetim Kurulu toplantısının gündemine alınır.

2- Yönetim Kurulu Teşekkül'ün işleri gerektirdikçe ve herhalde ayda en az iki defa toplanır. Toplantı yapılması Başkanın isteği veya en az iki üyenin ortaklaşa yazılı önergelerinin varlığına bağlıdır.

Toplantı yeri Teşekkül merkezidir. Yönetim Kurulu önceden karar almak şartı ile başka bir yerde de toplanabilir.

3- Yönetim Kurulu üye tam sayısının salt çoğunluğu olan en az dört üye ile toplanır ve kararlarını üye tam sayısının salt çoğunluğu ile alır. Ancak, Yönetim Kurulu'nun üye tam sayısı ile toplanması halinde, oylarda eşitlik olursa Başkanın bulunduğu taraf salt çoğunluğu sağlamış sayılır.

4- Yönetim Kurulunda oylar kabul ve red şeklinde kullanılır. Çekimser oy kullanılmaz. Red oyu kullanan üye kararın altına ret gerekçesini yazarak imzalar.

5- Toplantıya katılmayan üyeler yazılı olarak veya vekil tayin etmek suretiyle oy kullanamazlar.

6- Yönetim Kurulu Başkan ve Üyelerinin bütün toplantılara katılmaları asıldır. Yönetim Kurulu üyelerinden mazereti olanların toplantıdan evvel mazeretlerini Yönetim Kurulu Başkanlığına bildirmeleri gerekir. Arka arkaya dört toplantıya veya bir yıl içinde toplam on toplantıya mazeretsiz olarak katılmayan üyeler istifa etmiş sayılırlar. Yerlerine KHK'de yazılı usulle başkaları atanır.

7- Yönetim Kurulu kararları, Teşekkül'ün bulunduğu yer noterliğince onaylı karar defterine veya kalamozaya tarih ve sıra numarası altında yazılır. Karar Defterinin her sayfası toplantıya katılan üyeler tarafından imzalanır.

8- Kararların en geç bir ay içinde karar defterine yazılıp imza işleminin tamamlanması gereklidir.

9- Olağanüstü hallerde yukarıdaki fıkralarda anılan toplantı ve gündem şartlarına bakılmaksızın Genel Müdürün daveti üzerine toplanabilir.

Teşekkül Genel Müdürlüğü

Madde 8- Teşekkül Genel Müdürlüğü; Genel Müdür, Genel Müdür Yardımcıları ve bağlı birimlerden oluşur.

Teşekkül Genel Müdürü

Madde 9- Teşekkül Genel Müdürünün atanması, nitelik ve şartları, görev ve yetkileri hakkında ve diğer hususlarda KHK hükümleri uygulanır.

Teşekkül Genel Müdürü, Teşekkül Yönetim Kurulunun alt mercilere devredilemeyeceğini belirterek verdiği yetkiler hariç, sınırlarını açıkça belirlemek şartıyla, yetkilerinden bir kısmını astlarına ve daha alttaki mercilere devredebilir. Ancak; yetki devri Genel Müdürün sorumluluğunu kaldırmaz.

Kanun ve tüzük hükümlerine göre belirli mercilerden izin alınmasını gerektiren konularla ilgili yetki devri bu iznin alınmasından sonra yapılır.

Teşekkül Genel Müdür Yardımcıları

Madde 10-

1- Genel Müdür Yardımcılarının atanmaları, nitelik ve şartları hakkında ve diğer hususlarda KHK hükümleri uygulanır.

2- Genel Müdür Yardımcıları arasındaki iş bölümü Teşekkül Genel Müdürü tarafından belirlenir.

3- Teşekkülün Genel Müdür Yardımcısı sayısı Koordinasyon Kurulu kararı ile değiştirilebilir.

Teşekkül Birimleri

Madde 11-

1- Teşekkül, KHK ve bu Ana Statü hükümleri dairesinde amaç ve faaliyetlerini gerçekleştirmek üzere, Teşekkül ana organizasyon şemasında, genel müdür yardımcılarından sonraki birinci ve ikinci kademede yer alan görevlere kadar genel müdürlük üst birimleri Teşekkül Genel Müdürünün teklifi üzerine Yönetim Kurulu Kararı ile kurulur.

2- Teşekkül'ün diğer birimleri ile müessese ve işletmelerdeki birimlerinin kurulması, gerektiğinde değiştirilmesi veya kaldırılması, ilgili üst birimin teklifi üzerine teşekkül Genel Müdürünün onayı ile olur.

ÜÇÜNCÜ KISIM

Müesseseler


Müesseselerin Kurulması ve Nitelikleri

Madde 12-

1- Müesseselerin kurulması ve nitelikleri hakkında KHK hükümleri uygulanır.

2- Müesseselerin kurulması, kaldırılması, statülerinin değiştirilmesi, çalışma konularının genişletilmesi veya daraltılması, sermayelerinin artırılması veya azaltılması, diğer müesseselerle birleştirilmesi Teşekkül Yönetim Kurulu kararıyla olur.

Bu kararlarda amaç ve ölçü, tasarruf, kârlılık, verimlilik ve daha fazla yatırım kaynağı yaratmaktır.


Müesseselerin Organları

Madde 13- Müesseselerin Organları, yönetim komitesi ve müessese müdürlüğüdür.


Müessese Yönetim Komitesi

Madde 14-


1-
Müessese yönetim komitesinin teşkili, görev ve yetkileri ile yönetim komitesi üyelerinin atanmaları, nitelik ve şartları hakkında KHK hükümleri uygulanır.

2- Müessese Müdürünün bulunmadığı hallerde, Teşekkül Genel Müdürünün Yönetim Komitesi üyeleri arasından görevlendireceği kişi veya Yönetim Kurulunun Teşekkül mensupları arasından tefrik edeceği kimse, Müessese Müdür Vekili olarak Yönetim Komitesine başkanlık yapar.

Müessese Yönetim Komitesinin Toplanması

Madde 15-


1-
Yönetim Komitesi önceden belli edilecek günde ve en az ayda iki defa toplanır. Başkanın isteği veya en az iki üyenin görüşme konularını gösteren yazılı önergesi üzerine belli günler dışında da toplantı yapabilir.

2- Toplantı yeri müessese merkezidir. Teşekkül Genel Müdürünün izni ile müessese ile ilgili her yerde de toplanabilir.

3- Yönetim Komitesi başkan ve üyelerinin bütün toplantılara katılmaları asıldır. Mazereti olanların durumları toplantıya ait tutanakta belirtilir.

4- Yönetim Komitesinden karar alınmasını gerektiren konulara ait teklifler müessese müdürü tarafından komiteye getirilir ve gündeme alınır.

5- Yönetim Komitesi toplantı gündemi başkan tarafından tespit edilir ve toplantıdan en az yirmi dört saat önce üyelere dağıtılır. Yönetim Komitesi kararıyla gündemde değişiklik yapılabilir.

6- Yönetim Komitesi, üye tam sayısının salt çoğunluğu ile toplanır ve kararlarını çoğunlukla alır. Oylarda eşitlik halinde başkanın bulunduğu taraf çoğunluğu sağlamış olur.

7- Müessese Müdürü herhangi bir yönetim komitesi kararının uygulanmasında ciddi sakıncalar gördüğü ve bu kararda komitece ısrar edildiği taktirde, konunun önce Teşekkül Genel Müdürü tarafından incelenmesini isteyebilir. Genel Müdür gerekli görürse konunun teşekkül Yönetim Kurulunca incelenerek kesin çözüme kavuşturulmasını ister. Bu hususta Teşekkül Genel Müdürünün talimatı alınıncaya veya Teşekkül Yönetim Kurulu Karar verinceye kadar yönetim komitesi kararı uygulanmaz. Teşekkül Genel Müdürünün talimatına veya Teşekkül Yönetim Kurulu kararına uyulması zorunludur.

8- Olağanüstü hallerde 5'inci fıkrada belirtilen hususlara uyulmaz.

Müessese Müdürü

Madde 16-

Müessese Müdürünün atanması, nitelik ve şartları görev ve yetkileri hakkında KHK hükümleri uygulanır.


DÖRDÜNCÜ KISIM

Bağlı Ortaklıklar ve İştirakler

Bağlı Ortaklıklarda Uygulanacak Hükümler


Madde 17-


1-
Bağlı ortaklıkların kuruluşu, yönetim kurulunun teşkili, yönetim kurulu üyesi, denetçi, genel müdür ve genel müdür yardımcılarının atanması veya seçilmesi ve bunların nitelik ve şartları, Yönetim Kurulunun ibrası ve diğer konularda KHK ve ana sözleşme ve bunlarda hüküm bulunmayan konularda Türk Ticaret Kanunu hükümleri uygulanır.

2- Özel kesim; bağlı ortaklıktaki hisse oranı % 20 ile % 40 arasında ise Yönetim Kurulunda bir üye, % 40 ve daha fazla ise iki üye bulundurma hakkına sahip olur.

3- Bağlı ortaklık genel müdürü hariç, teşekkül'ün payını temsil etmek üzere atanmış olan bütün yönetim kurulu üyeleri ile denetçiler başka bir bağlı ortaklık veya iştirakte yönetim, denetim ve tasfiye kurulu üyesi olamazlar.

4- Teşekkül'ü temsilen, bağlı ortaklık yönetim kurulu üyesi olarak görev alacakların hisse senedi verme yükümlülüğü, teşekkül tarafından yerine getirilir.

5- Yönetim Kurulunun toplanması ve diğer hususlarda Ana Sözleşme ve Türk Ticaret Kanunu hükümleri uygulanır.

6 - Bağlı ortaklık genel müdürü, Teşekkül ve bağlı ortaklık yönetim kurulunca alınan kararların uygulanması ve bağlı ortaklığın yönetiminde gereken gayret ve basireti göstermekle yükümlü ve aksine davranışlardan sorumludur.

Bağlı ortaklık, teşekkül yönetim kurulu tarafından tespit edilen yatırım, planlama ve pazarlama ana hedeflerine göre hareket eder.

İştiraklere Uygulanacak Hükümler

Madde 18-

1- İştiraklerin teşkili, nitelikleri, yönetimi ve diğer hususlarda KHK, bu ana statü ile şirket ana sözleşmesi ve bunlarda hüküm olmayan konularda Türk Ticaret Kanunu hükümleri uygulanır.

2- Teşebbüs ve bağlı ortaklıklara ait iştiraklerin Yönetim Kurullarında, teşebbüs ve bağlı ortaklığı temsilen her % 15 hisse için en az bir üye bulundurulur.

KHK'nin geçici 2 nci maddesi hükümleri saklıdır.

3- Teşebbüsün veya bağlı ortaklığın herhangi bir iştirakindeki hisse oranı % 20 ve daha az ise en az bir, % 20'den fazla ise en aza iki denetçi bulunur.

Yönetim Kurulu Üyelerinin Rapor Vermesi

Madde 19- Teşekkül temsilcileri Yönetim Kurulu üyesi oldukları Anonim Şirketin faaliyetleri ve mali durumu hakkında tüzükte belirtilen usullere göre Teşekküle rapor verirler.

BEŞİNCİ KISIM

Mali Hükümler, Tasfiye ve Denetim


Madde 20-
Plan, Program ve Bütçeler, yatırım projelerinin hazırlanması, yatırım ve finansman programları, küçük tamamlama idame ve yenileme yatırımları, fiyat ve tarifeler, muhasebe sistemleri, bilançolar, netice hesapları ve faaliyet raporları, kâr dağıtımı, tasfiye ve denetim konularında KHK hükümleri uygulanır.

Teşekkül yatırım ve işletme faaliyetlerini plan, program ve bütçelere dayalı olarak yürütmek ve bağlı ortaklıklarının da aynı esaslara uymasını sağlamakla yükümlüdür.

Teşebbüslerin bağlı ortaklıklarını da kapsayan yıllık genel yatırım ve finansman programı takvim yılı başından en az yetmiş beş gün önce Bakanlar Kurulunca karara bağlanır.

Teşekkül ve bağlı ortaklıklarının işletme bütçeleri her hesap dönemi için yıllık genel yatırım ve finansman programındaki hedefler esas alınarak hazırlanır ve yönetim kurullarınca onaylanır.

Yıllık yatırım ve finansman programında değişiklik yapılması halinde bu değişikliğe uygun olarak işletme bütçelerinde gerekli düzeltmeler yapılır.

Teşekkül ve bağlı ortaklıkları, kesinleşen yıllık genel yatırım ve finansman programlarının birer örneğini Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu bakanlığa, Devlet Planlama Teşkilatına, Başbakanlık Yüksek Denetleme Kuruluna ve ilgili bakanlığa, işletme bütçelerinin bir örneğini ise ilgili Bakanlığa ve Başbakanlık Yüksek Denetleme Kuruluna gönderir.

Teşekkül kalkınma planına göre kendisi tarafından yapılması gereken yatırımlara ait mali ekonomik ve teknik çalışmaları zamanında yaparak projelerini hazırlar ve bağlı ortaklıklarının aynı esaslar çerçevesinde hazırladıkları projeleri ekleyerek takvim yılı başından yedi ay önce ilgili bakanlığa ve Devlet Planlama Teşkilatına gönderir.

Bağlı ortaklık, projelerin hazırlanmasında teşebbüsten yardım alabilir.

İlgili bakanlık teşekkül ve bağlı ortaklıklarının projeleri üzerinde gerekli incelemeleri yaparak bunları yıllık genel yatırım ve finansman programına dahil edilmek üzere aynı yılın Haziran ayı sonuna kadar Devlet Planlama Teşkilatına ve Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığının bağlı olduğu Bakanlığa gönderir.

Projesi hazır olmayan yatırıma başlanamaz.

ALTINCI KISIM

Çeşitli Hükümler

Personele İlişkin Hükümler

Madde 21- Teşekkül, Müessese ve Bağlı Ortaklık personelinin; istihdam şekilleri, atama, göreve son verme, yükümlülük ve sorumlulukları, kadro tesbiti, ücret, prim, ikramiyeler, yurt dışına gönderme, siyasi faaliyet yasağı, vekalet ücretlerinin dağıtımı ile Yönetim Kurulu Üyesi, denetçi ve tasfiye kurulu üyelerinin ücret ve hakları konusunda KHK ve söz konusu KHK'ye uygun olarak çıkarılacak Kamu İktisadi Teşebbüsleri Personel Rejimi Esaslarını düzenleyen kanun hükümleri uygulanır.

Diğer Haklar ve Görevler

Madde 22- Teşekkül'ün Amaç ve Faaliyet alanı, Hazineye intikal eden hisse senetleri, Devlet malı sayılma, diğer haklar, tahvil çıkarma ve diğer konularda KHK hükümleri uygulanır.

Olağanüstü Hal Stoku Tesisi ve Zorunlu Satışlar

Madde 23- Teşekkül'ün normal stokları dışında, Bakanlar Kurulunca memleket ihtiyatı olarak hububat stoku bulundurmakla görevlendirilmesi halinde, bu stokların bedeli ve yapılacak masraflar KHK hükümleri gereğince bütçeden karşılanır.

Ordu, Okullar, diğer Resmî Daireler, Müesseseler, hububat ve mamulleri ihtiyaçlarını, stoku ve durumu müsait bulunan yerlerde Teşekkülden temin ederler. Bu satışlarda Bakanlar Kurulunca tespit edilmiş bir fiat yoksa Teşekkülce tespit edilen fiyatlar uygulanır

Ekmek fiatlarının tüketici halkı tazyik edecek derecede yükselmesi halinde, Valiliklerin talebi üzerine tüketim yerlerindeki halkın ekmeklik buğday ihtiyaçlarının karşılanmasında, görev zararı KHK'nin 35'inci maddesi gereğince Hazinece karşılanmak kaydıyla, Bakanlar Kurulunca Teşekküle görev verilebilir.

(Değişik: 17/8/2006 tarih, 2006/T-27 sayılı YPK Kararı ile. 19/8/2006 tarih, 26264 sayılı Resmî Gazete.) Bu takdirde Bakanlar Kurulu Kararı ile tespit edilecek esaslara göre Teşekkülden alınan ekmeklik buğdayın veya unun mahallinde ve ekmek yapımında kullanılması şarttır. Ekmeklik buğdayın ya da unun tahsis mahallerinin dışına çıkarılması veya ekmek yapımından başka maksatlarla kullanılması, satılması veya benzeri hallerde bu fiilleri işleyenler hakkında 26/9/2004 tarihli ve 5237 sayılı Türk Ceza Kanununun ilgili maddeleri gereğince kanuni kovuşturma yapılır.

Bakanlar Kurulu Kararıyla tahsis suretiyle satılan buğday veya unun yine Kararnameler ile fiatlarının yükseltilmesi halinde henüz tüketici halka intikal etmeyen buğdayın ve unun fiat farkları Teşekkülce ilgililerden tahsil edilir.

Hükümet anlaşmasıyla Devletlerarası yapılan alım ve satışlarda Teşekkülün zararları ve mahrum kalınan kâr'ı KHK gereğince Hazinece karşılanır.

Ticaret Siciline Kayıt ve Borsaya Üyelik

Madde 24- Teşekkülün Genel Müdürlük Merkezinin bulunduğu Ankara'da salahiyetli sicil memuruna müracaatla Ticaret Siciline tescili sağlanır.

Taşra Teşkilatı bu kaydın dışındadır.

5590 sayılı Kanun gereğince sadece Genel Müdürlük Borsaya üye olur.

Ancak Ticaret Borsası bulunmayan yerlerde Borsaya dahil maddelerin alım ve satımlarında Borsa ücreti tahakkuk ettirilmez.

YEDİNCİ KISIM

Geçici ve Son Hükümler

Geçici Madde 1- Teşebbüslerin ve bağlı ortaklıkların faaliyet alanları dışında kalan ve normal piyasa şartları içinde elden çıkarılmaları mümkün olan mevcut iştirak paylarının devir veya tasfiyesi KHK'nin yürürlüğe girdiği tarihi izleyen bir yıl içinde bitirilir. Ancak, tekelcilik amacını önlemeye yönelik olanlar ile stratejik mal ve hizmet üretenler Koordinasyon Kurulu kararı ile bu uygulama dışında bırakılabilir.

KHK'nin yürürlüğe girdiği tarihte mevcut iştiraklerden teşebbüsün faaliyet alanı içinde kalanlardan iştirak payları % 10'un altında olup da devamında kamu yararı veya ekonomik yarar bulunanlar, Koordinasyon Kurulu'nun kararıyla muhafaza edilir.

Geçici Madde 2-

1-
Hazinenin veya çeşitli kamu kuruluş ve kurumlarının mevcut iştiraklerdeki hisseleri, iştirakin faaliyet alanına en yakın teşebbüslere veya bağlı ortaklıklara devredilir. Devir işlemleri KHK'nin yürürlüğe girdiği tarihi izleyen bir yıl içinde tamamlanır.

2- Birinci fıkra gereğince yapılacak devir işlemlerini gerçekleştirebilmek amacıyla teşebbüslerin sermayelerini yeterince arttırmaya, gerekli takas ve mahsup işlemlerini yapmaya Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığı yetkilidir. Hazine ve Dış Ticaret Müsteşarlığınca yapılan bu işlemlerin sonucuna göre cari yıl bütçesine gelir kaydetmeye, mevcut veya yeniden açılacak tertiplere ödenek koymaya ve gider kaydetmeye Maliye ve Gümrük Bakanı yetkilidir.

3- Bu madde gereğince yapılacak iştirak paylarının devrinde nominal değerler esas alınır.

4- Bu madde gereğince yapılacak iştirak paylarının devri sonunda, Türk Ticaret Kanununun 277 nci maddesindeki beş ortak şartı aranmaz.

Geçici Madde 3- Bağlantı yerleri değiştirilen ortaklıkların evvelce bağlı oldukları teşebbüse ait bulunan hisseleri bağlandıkları Teşebbüse veya Hazineye devredilir.

Geçici Madde 4- T.M.O.'nin mevcut ve bu ana statüye aykırı olmayan yönetmelikleri, sirkülerleri ve genelgeleri, usulüne uygun olarak yenileri yürürlüğe konuluncaya kadar uygulanmaya devam olunur.

Geçici Madde 5- İlgili mevzuat çerçevesinde değişiklik yapılıncaya kadar T.M.O.'nin tüm teşkilatı ve personelinin unvan, görev, yetki ve sorumlulukları aynen devam eder.

Geçici Madde 6- KHK'da öngörülen Personel Kanunu yürürlüğe girinceye kadar mevcut hükümlerin uygulanmasına devam olunur.

Madde 25- (Değişik: 4/4/1990 gün ve 90/T-19 sayılı YPK Kararı ile ilave madde.) Kuruluş destekleme alımlarının finansmanı için ihtiyacı olan kaynağı Sermaye Piyasası Kanunu ve ilgili tebliğler çerçevesinde finansman bonosu çıkarmak suretiyle karşılayabilir.

KHK'nin Uygulanması

Madde 26- Bu Ana Statüde bulunmayan hususlarda KHK uygulanır.

Yürürlük
Madde 27-
Bu Ana Statü yönetim kurulunun teşekkülü ile yürürlüğe girer.